Fango nda ti aye
Mbeni mbeti-sango ( Al Jazeera ) atene so, atâa so kpale ti yâ ti kodoro ti Iran adë, ngere ti oto angbâ ti gue na li ni. Na lege ti changement ti taux ti nginza, a kanga lege na azo ti vo ye na kodoro wande, kpale ti warango ye nga na beku ti tene nginza ague na li ni, vongo mbeni kutukutu aga ye so azo ti sewa alingbi ti vo ni pëpe. Azo mingi azia lege ti vongo a-oto na popo ti akota guengo na li ni ti ngere ti a-oto, teti so ngangu ti vongo ye ti nginza so ala bata akiri na peko ndulu na ndambo.
Afini kutukutu so ayeke na yâ ti amagazin ti kodoro ni ayeke futa fadeso nginza ahon 10 500 dollar, na même akutukutu so a leke ni na yâ ti kodoro ni so ngere ni ayeke ngangu pëpe ahon wungo so. A futa nginza mingi na yâ ti anze omene so ahon, na ambeni model ti oto so a bungbi ni na a ga na ni na kodoro wande abâ so ngere ni ague na li ni ahon 150%.
Na ngoi ni so, ngere ti oto so ayeke gue na li ni asara pëpe si a leke akutukutu nzoni wala a sara kua nzoni na peko ti so a vo ni awe na Iran. Azo mingi so ayeke vo ye ayeke dema tere ti ala ndali ti so a leke ada ni nzoni pëpe, a yeke mû carburant mingi nga a yeke mû maboko na ala ti leke ni nzoni pëpe.
Azo so ayeke na yâ ti akota ndokua ti dengo buze abâ so kpale ti dengo buze alondo gi pëpe na guengo na li ni ti nginza; gunda ti ye ni ayeke so azo ayeke sara mandako pëpe teti mbeni ngoi. A kanga lege na azo ti vo ye na kodoro wande nga so azo ayeke tiri mingi pëpe na yâ ti kodoro ni azia azo so ayeke vo akutukutu mingi pëpe ti soro, na ngoi so azo ti lekengo akutukutu ti kodoro ni ayeke na ye mingi pëpe ti pusu ala ti sara si aye ti ala nga na akua ti ala aga nzoni ahon.
Akota ndokua use ti lekengo a-oto ti kodoro ti Iran, SAIPA na IKCO, ala use kue ayôro ngere ti a-oto na nduzu. Na ndo ti mbeni ngangu dollar ti Amerika, azo so ayeke bâ lege ti aye ti dengo buze afa so ngere ti oto ayeke ngbâ ande ti gue na li ni.
Mbage ti mungo ye ayeke nga na gbe ti ngangu. Akota zo ti akota ndokua ti lekengo akutukutu ti Iran afa so wungo ti akutukutu so ayeke na yâ ti kodoro ni atï na 20%‐30% na popo ti nze ti mars na juin ti ngu so. A yeke kota ye mingi ndali ti so gouvernement afâ yâ ti quota ti devise ti kodoro wande ndali ti azo so ayeke sara kua ti lekengo akutukutu, ye so akanga lege na azo ti ga na acomposant nga na akutukutu kue. A fa so wungo ti a-oto kue so a sigigi na ni na yâ ti kodoro ni na yâ ti ngu so ayeke gi a-oto kutu 1‐1,1, so ayeke kete mingi na gbe ti wungo ti a-oto kutu 1,7 so a sû na mbeti na ngu 2012.
Atâa so kue, anzoni ye asigigi: Iran azia lege ti sungo iri ti azo na mbeti ti wara a-oto so ayeke ga na kodoro wande. Tongana a lingbi a zi lege na azo ti ga na aye na kodoro wande, a wara ambeni ye ti nzoni na lege ti poroso nga a zi nginza so a kanga ni na kodoro wande, a leke ti tene wungo ti akutukutu ague na li ni nga ngere ti akutukutu alingbi ti kiri yeke yeke.